Doorgaan naar hoofdcontent

Posts

Er worden posts getoond met het label kritiek

Hoogstens per vergissing. Liefhebben.

“Ik durf je amper te vertellen, kameraad hoezeer en tijdens hoeveel van mijn dagen ik haar haat, de poëzie, dat ik haar haat met hart en ziel. En dat, als ik haar liefheb: hoogstens per vergissing.” Luuk Gruwez, Aan een collega I Hoe kun je iemand per vergissing liefhebben? Ik kan me hoegenaamd niet inbeelden dat ik of iemand anders over mijn liefde voor het dichten zegt: “Arne, dat had je nu eens niet moeten doen.” Hoewel, nu ik het zo zie staan moet ik toegeven dat het niet helemaal waar is. Poëzie schrijven doe je altijd tegen beter weten in. Gewoon, omdat je geen genoegen neemt met wat er is. Nou ja, gewoon. Omdat je je niet kunt neerleggen bij dat beter in beter weten. Zijn dichters dan goedgelovige dwazen die geloven dat alles wat je niet weet beter is? Of is het dat we geloven dat er iets is dat beter is, maar dat we het nog niet weten? Beeld je eens in dat je dat als dichter vindt. Op een dag in een vers. Daar staat het dan. Opgeschreven. Netjes verwoord. Punt erachter (uiteraa...

wakker worden in een ander land. hoe doe je dat?

Een goeie politicus kent het onderscheid tussen wat belangrijk is voor zijn verkiezingsscore en wat belangrijk is voor zijn kiezers. En wat belangrijk is voor het ene is niet noodzakelijk belangrijk voor het andere. Dat heeft de mislukking van Leterme I duidelijk aangetoond. Wat dit land nodig heeft, zijn politici die de moed hebben om tegen de heersende opinie van hun kiezers in te gaan in het belang van diezelfde kiezers. Dat geldt niet enkel voor het FN of de NV-A. Dat geldt voor alle betrokken politieke partijen. Lees verder op http://ledeberg.wordpress.com

Veroordeling van Abou Jahjah en Ahmed Azzuz zet democratie buiten spel

Waar zijn we in godsnaam mee bezig? Als Abou Jahjah en Ahmed Azzuz van de Arabisch Europese Liga door een Antwerpse rechtbank veroordeeld worden omdat ze hun 'morele gezag' niet aangewend hebben om rellen te stoppen, wat blijft er dan nog overeind van onze democratie? De bewuste rellen waren in november 2002 uitgebroken nadat een bejaarde man islamleerkracht Mohamed Achrak had doodgeschoten. Jahjah kwam pas na het uitbreken van de rellen ter plaatse en had, volgens de Antwerpse rechter, zijn morele aanzien bij de allochtone gemeenschap moeten aanwenden om de gemoederen te bedaren. Maar wat is moreel gezag? Welke verantwoordelijkheid brengt dat met zich mee? En kan en moet een mens zich ten allen tijde bewust zijn van hoeveel mensen iemand kan beïnvloeden? Het zijn essentiële vragen waar de Antwerpse rechter in zijn uitspraak aan voorbij gegaan is. Want alleen met een antwoord op die vragen had de rechter in eer en geweten een oordeel kunnen vellen over Jahjah en Azzuz. Nu heeft...

“Hebt u behoefte aan cultuur? Of hebde gij soms goesting om ne keer naar de cinema te gaan?”

Hebt u behoefte aan cultuur? De vraag houdt meteen een drempel in. Kijk, het begrip cultuur is een abstract begrip dat de doorsnee cultuurgebruiker niet in de mond neemt. Het is alsof je een mens vraagt: nuttigt u soms voeding? Of neemt u soms alcoholisch vocht tot zich? De drempel die je wilt blootleggen is geen drempel waar je je argeloze slachtoffer overheen wilt helpen. Het is de drempel waar je zelf van af wilt. Het is de impliciet verdoken hunker naar bevestiging dat datgene waar jij mee bezig bent, waar jij je tot aangetrokken voelt, dat dat normaal is. En dus vragen we het even aan Jan Modaal en Mieke Middelmaat. Wie dat ook mogen zijn. Of zij ons in ons geloof willen bevestigen. Ik word zo langzamerhand moe van al die drempelkruistochten. Ofwel moet de cultuur gesloopt, ofwel krijg je een hele hoop mensen die pleiten voor de erkenning van de hoogcultuur en voor haar uitzonderingsstatus. Mijn god, waar zijn we mee bezig? In plaats van zo hardnekkig te proberen om de drempels va...

Hit me baby one more time

Wat moeten wij met de ellende van Britney Spears? Maakt het zien van haar ongeluk ons gelukkiger? Moeten we echt zien dat ze ook maar een mens is? Of is er meer aan de hand? Mijn schoonvader benadert het allemaal nogal nuchter. "In de Angelsaksische wereld heb je als publieke persoon geen rechten. Als je in die publieke wereld stapt, dan weet je dat. Je bent bezit van het volk. En dat 'volk' is het vreselijkste wat er is. Kijk maar naar de Romeinen en hun spelen." Eigen schuld Ze heeft het dus zelf gezocht. Het is een discussie die we hier ook gehad hebben toen Big Brother voor het eerst op televisie kwam. Mensen die aan reality-televisieprogramma's meedoen, weten die wel wat de impact is van de media? Professor Gust De Meyer, notoir socioloog en gespecialiseerd in populaire cultuur, vindt dat we mensen niet moeten betuttelen noch onderschatten. Mensen weten heus wel wat media doen. Mensen weten het niet. Onlangs las ik een artikel van een Amerikaanse mediadocent ...

Van gedicht tot gedicht: Mallarmé vs Arne Schoenvuur

Le démon de l'Analogie is een prachtig prozagedicht van de Franse dichter Mallarmè . Het gaat over hoe literatuur zich ongemerkt nestelt in de werkelijkheid en omgekeerd, hoe de werkelijkheid de literatuur binnensluipt. De tekst was de aanleiding voor een essay dat eerder op deze blog verschenen is. Onlangs heb ik de tekst naar Herlinda Vekemans gestuurd die er een aantal heel scherpe opmerkingen op heeft gemaakt. Door haar opmerkingen ben ik de tekst van Mallarmé opnieuw gaan vertalen en hertalen. Heiligschennis? Maak zelf maar uit. De eerste tekst hieronder is een vrije hertaling van de openingsverzen. De tweede tekst is een meer getrouwe hertaling van diezelfde verzen. Tekst 1 komt chronologisch dus na tekst 2. Kwestie van het eenvoudig te houden :-). (het vrije hertaling gedicht) na het concert raakt hij haar een laatste keer aan en neemt de benen zij, rilt in haar slaap nog even na een druppel die langs haar ruggegraat glijdt herfstblad dat. knakt en naar beneden d warrelt...

Stuntelen met stijl

“Trust me – I know what I’m doing.”(Sledge Hammer) 1. “Media – en vooral communicatiemedia- zijn niet alleen maar ‘extensies van de mens’, maar beschikken over een bijna heilig vermogen tot het kwalitatief veranderen van de menselijke relaties. Allerlei alledaagse beperkingen, vooral op het vlak van communicatie met de medemens, moeten worden verlicht door technologische apparaten met de belofte van een naadloze en rechtstreekse communicatie. Omdat het echter toevoegingen zijn aan communicatie, zijn deze apparaten, net als menselijke relaties zelf, kwetsbaar en broos, ontoereikend, en slagen ze er niet in om voor elkaar te krijgen wat de makers en gebruikers voor ogen stond.” Eric Kluitenberg , “Tweede inleiding op een Archeologie van Imaginaire Media ” 2. Je neemt een boodschap. Je verpakt die in een doosje. En met je setje gesteriliseerde communicatie-instrumenten plant je de boodschap vakkundig in het hoofd van je ontvanger. Een klassiek beeld van commerciële communicatie. Het is al...

Yves Leterme antwoordt

Vorige week schreef ik een open brief aan Yves Leterme om aandacht te vragen voor de armen in België. Door stijgende grondstofprijzen dreigen zij een erg barre winter tegemoet te gaan. Nu Brussel-Halle-Vilvoorde en alle andere communautaire heisa zo hoog op de agenda staan, lijkt het net nu alsof de echte problemen van de bevolking genegeerd worden. Perceptie misschien, maar de angst die ze inboezemt, de zorgen die die perceptie met zich meebrengt, zijn er niet minder om. Ik heb de brief aan de formateur bezorgd. Hij heeft me gisteren het volgende antwoord gestuurd: Geachte heer Schoenvuur, Dank voor uw mail . Het “anderhalf miljoen armen” waar U het over heeft is het aandeel van de Belgische bevolking (14,8 %) dat een verhoogd armoederisico loopt doordat het onder een bepaalde inkomensdrempel valt (nl. 60 % van het mediaan beschikbaar inkomen op individueel niveau). Dit is dus een relatieve definitie van armoede die verwijst naar de inkomens situatie van andere leden van de maatschapp...

O (w)armer BelgIë

Geachte heer Leterme, U en uw collega’s laten meer dan anderhalf miljoen landgenoten in de kou staan. Mag ik u vragen waarom? Nu de brandstofprijzen onrustwekkend hoog zijn, mogen anderhalf miljoen landgenoten vrezen voor een akelig barre winter. Deze mensen hebben het al het hele jaar niet breed. Met de winter voor de deur kunnen ze wel wat extra gebruiken, maar ze worden daarentegen nog verder uitgekleed. Ze hebben geen geld om degelijk te verwarmen, geen geld om te investeren in betere isolatie, een passief huis, of in degelijkere kleren. Geen geld om wat meer voedsel te kopen, gezonder voedsel ook, want hé, ook de boeren, vissers, telers en andere voedselproducenten hebben te kampen met hoge brandstofprijzen. En dus worden de vis én andere basisproducten steevast duur – te duur? – betaald. Anderhalf miljoen armen, is dat niet wat overdreven? Cijfers liegen altijd een heel klein beetje, dat geef ik grif toe. Want als er nu anderhalf miljoen Belgen met armoede geconfronteerd worden, ...

bengelbewaarders en woordontleners (fataal voor de antitussentaal)

,,Goodday. You still owe me a word. You borrowed it from me some hundred years ago. I’d like to have it back. Oh, you can’t find it anymore? Don’t know what it looks like? Me neither. I remember my grandmother using it but it sounds a bit odd to me. Still my neighbour told me you’re still holding on to some of his most popular phrases. And there’s this terrible s-word your son uses all the time. They are all ours. Will you please return them to me before we run out of synonyms?” Ooit al iemand een leenwoord horen terugvragen? Niet dus. Voor taalpuristen zijn ze een pest. Zij vinden het een vorm van luiheid. Geen inspiratie genoeg om een waardig Nederlands alternatief te zoeken. Aan hun leenwoordenhaat hangt meestal ook een merkwaardig andersglobalistisch kantje. Het Angelsaksische ongebreidelde kapitalisme moet gestopt worden. Voor we het weten is onze taal vergeven van het Engels en spreken we muscles nog fish. Whatever. Honderd jaar geleden was het dat verdomde Frans dat ons Nederlan...

poëzie is

poëzie is design poëzie is wat zou kunnen zijn poëzie is nooit wat moet zijn want wat moet zijn is altijd achteraf poëzie is niet wat we denken wat kan zijn poëzie is de kortste weg die we per toeval nemen omdat we verkeerd lopen poëzie is niet bezig zijn met verkeerd lopen poëzie is plezier vinden in dwalen poëzie is dwalen tot bewijs van het tegendeel poëzie is geen logica poëzie heeft logica poëzie is moeilijk maar iedereen kan het maken poëzie is toekomende tijd poëzie is onvoorwaardelijk wijs poëzie is een vaardigheid, geen talent poëzie is anders poëzie is Anders poëzie is buitengewoon poëzie is geen adjectief poëzie kan verkeerd aflopen poëzie leeft nog lang en gelukkig was er maar eens poëzie poëzie doet het met iedereen poëzie is probleemcreërend denken poëzie is problemen zoeken en ze uitlachen poëzie is mogelijk maken poëzie is waardeloos poëzie is best denkbaar, ook voor onverstandige mensen poëzie is een uitkomst poëzie is goed gek poëzie is de rekenfout die je de oplossin...

De mooiste openingszin uit de Nederlandstalige literatuur komt uit?

Boven is het stil van Gerbrand Bakker . Dat is toch wat ik heb ingevuld op de website van Radio 1 . Daar zijn ze naar aanleiding van ZoGezegdInGent , het openingsevenement van de Literaire Lente , op zoek naar de mooiste openingszin van de Nederlandstalige literatuur. Mijn keuze? "Ik heb vader naar boven gedaan" Met die woorden begint het romandebuut van Bakker dat vorig jaar verschenen is bij uitgeverij Cossee . Boven is het stil vertelt het verhaal van Helmer vanaf het moment dat die zijn oude vader zowat letterlijk opbergt op zolder. Het is het begin van een merkwaardige coup. Helmer heeft de boerderij al tientallen jaren geleden van z'n vader overgenomen, maar hij is er nooit in geslaagd om het leven om en rond de boerderij te beheersen. Al die jaren ging hij gebukt onder de tragische dood van zijn tweelingsbroer. Die was duidelijk de favoriet van zijn vader en hij was voorbestemd om de boerderij over te nemen. Helmer was te licht voor dat soort werk. Die zat liever...

Do schools kill creativity? (Sir Ken Robinson denkt van wel)

TEDtalks, ik ben er ondertussen zo'n beetje verslaafd aan geraakt. Ik vind het helemaal niet erg, want dit is echt internet op z'n mooist. Kijk, vroeger zou je nooit zoiets kunnen meemaken. Het hele zooitje was te ver, te duur, te exclusief. Nu niet. Nu moet ik geen fee betalen, geen verplaatsingskosten maken of een multimiliondollarinvention doen om erbij te mogen zijn. www.... en hop, je bent er. En voor de hardnekkige critici: ik weet dat internet ook iets is waarmee je gemakkelijk de grootste rotzooi wereldwijd door andermans strot kunt duwen. Maar of dit rotzooi is? Dat brengt me op een idee: wat als we via internet voedsel zouden kunnen bedelen? Stel je eens voor dat je een broodje upload en het dan elders kunt downloaden? Of hele pakken melkpoeder posten en laten downloaden zonder dat klojopiraten zoals er in Somalië best wel nog veel rondvaren het kunnen stelen. Enfin, genoeg geworteld, hier is Sir Ken Robinson met een hilarische uiteenzetting over creativiteit en onde...

Als het doek om je hoofd is verdwenen

Eén punt uit het nieuwe bestuursakkoord van de stad Antwerpen kreeg de vorige weken wel erg veel aandacht. De meerderheidspartijen waren overeengekomen dat ,,uiterlijke symbolen van levensbeschouwelijke, politieke of andere overtuiging’’ verboden zijn voor alle personeel dat in contact komt met klanten. Algauw werd de richtlijn verbasterd tot: moslima's mogen geen hoofddoek meer dragen aan het lokket. Verschillende vrouwenverenigingen trokken daarop naar de Antwerpse Groenplaats om te gaan protesteren. Maar zowel de richtlijn als het protest zijn geen goede zaak voor het hele integratiedebat. Want terwijl er over de hoofddoek gediscussieerd wordt, worden andere en veel belangrijkere zaken steevast verzwegen. Wil je weten wat er verzwegen wordt en waarom? Als het doek om je hoofd is verdwenen Je lost het probleem rond die hoofddoek en de integratie van de islam in onze samenleving niet op door er voortdurend over bezig te zijn. Je maakt het enkel groter. Waarom? Omdat je de associat...

bloggen als toppunt van vruchtbaar nihilisme

Bloggen is een volmaakte vorm van nihilisme, dat is toch wat de Nederlandse internetactivist en mediatheoreticus Geert Lovink beweert in zijn essay "Blogging The Nihilist Impulse". Maar vergis je niet, ook al omschrijft hij de doorsnee-blogger als een typische, hedendaagse cynist, Lovink is geen cultuurpessimist. Hoe dat kan? Als de spiegel explodeert Lovinks essay begint onheilspellend. De explosie van weblogs, de groeiende groep 'confessors' en de bijbehorende overweldigende massa redundante informatie, zijn bepaald intimiderend geworden. Zeker voor iemand die nog niet vertrouwd is met het web lijkt het onbegonnen werk om in dit ongestructureerde en onbeheersbare universum je weg te zoeken. Zolang je gelooft dat je scherm een tweedimensionele spiegel is, is er niets aan de hand. Het gaat pas fout wanneer je er achterkomt wat voor een uitgestrekt informatieuniversum er achter die spiegel ligt. En o wee wanneer je beseft hoe verloren en afhankelijk je bent van anderen...

Addendum1: Hoe noodzakelijk zijn regels voor kritiek op het internet? De tien geboden en verboden van een kunstcriticus

Anna Tilroe's tien geboden en verboden voor de kunstcriticus, zoals ze ook op de website van het VTI te vinden zijn. Wat moet goed en scherp kunnen kijken, denken en schrijven helderheid en precisie nastreven autonoom en onbevooroordeeld zijn t.o.v. het stuk / kunstwerk, maar ook t.o.v. het publiek en het medium een persoonlijke visie ontwikkelen een brede culturele, sociale en artistieke belangstelling hebben kennis hebben van het vakgebied en het filosofische en theoretische discours context en achtergrond geven aan het stuk / kunstwerk respect betonen voor makers en betrokkenen beseffen voor welk publiek en welk medium men schrijft tot een oordeel komen, impliciet of expliciet maar altijd beargumenteerd. Verboden is anderen, ook vakgenoten, napraten ijdel / zelfingenomen zijn incrowd / kunstbonzen proberen te behagen zich revancheren over rug van maker heen zich tot de vakgenoten richten over het hoofd van het lezerspubliek heen schrijven over dingen waar men niets of onvoldoend...